Korte beschrijving
- In onze apotheek is danazol verkrijgbaar zonder recept (let op: in veel landen en registers staat het als receptplichtig geneesmiddel; beschikbaarheid kan variëren tussen apotheken en markten).
- Danazol wordt gebruikt bij endometriose, fibrocystische borstaandoeningen en ter profylaxe van erfelijke angio-oedeem; het is een synthetisch androgen dat de afgifte van hypofyse-gonadotropa hormonen remt, waardoor ovariële oestrogeenproductie daalt en hormonale symptomen verminderen.
- De gebruikelijke dosering varieert per indicatie: endometriose 200–800 mg/dag (verdeeld), fibrocystische borst 100–400 mg/dag, erfelijk angio-oedeem 200–600 mg/dag; doses worden verdeeld over de dag en aangepast aan respons en verdraagbaarheid.
- Toediening via de mond in capsulevorm (meestal 50 mg, 100 mg of 200 mg harde capsules).
- Klinische verbetering treedt meestal binnen enkele weken op (veelal 1–4 weken, afhankelijk van de aandoening en dosis).
- De systemische werkingsduur van één dosis is kort (enkele uren), maar de therapeutische effecten houden aan zolang de behandeling voortduurt; behandelingen lopen vaak 3–6 maanden voor endometriose of borstklachten.
- Vermijd alcoholgebruik of beperk het sterk; danazol kan leverbelasting verhogen en gecombineerd met alcohol het risico op hepatotoxiciteit vergroten.
- De meest voorkomende bijwerking is gewichtstoename (vaak ook androgeensymptomen zoals acne, verhoogde haargroei en mogelijk stemverdieping; daarnaast menstruatiestoornissen en vermoeidheid).
- Wilt u danazol proberen zonder recept?
Danazol
Dosering
Verpakking
Gratis verzending (via Standaard Luchtpost) bij bestellingen boven € 172,19
Korte beschrijving
- In onze apotheek is danazol verkrijgbaar zonder recept (let op: in veel landen en registers staat het als receptplichtig geneesmiddel; beschikbaarheid kan variëren tussen apotheken en markten).
- Danazol wordt gebruikt bij endometriose, fibrocystische borstaandoeningen en ter profylaxe van erfelijke angio-oedeem; het is een synthetisch androgen dat de afgifte van hypofyse-gonadotropa hormonen remt, waardoor ovariële oestrogeenproductie daalt en hormonale symptomen verminderen.
- De gebruikelijke dosering varieert per indicatie: endometriose 200–800 mg/dag (verdeeld), fibrocystische borst 100–400 mg/dag, erfelijk angio-oedeem 200–600 mg/dag; doses worden verdeeld over de dag en aangepast aan respons en verdraagbaarheid.
- Toediening via de mond in capsulevorm (meestal 50 mg, 100 mg of 200 mg harde capsules).
- Klinische verbetering treedt meestal binnen enkele weken op (veelal 1–4 weken, afhankelijk van de aandoening en dosis).
- De systemische werkingsduur van één dosis is kort (enkele uren), maar de therapeutische effecten houden aan zolang de behandeling voortduurt; behandelingen lopen vaak 3–6 maanden voor endometriose of borstklachten.
- Vermijd alcoholgebruik of beperk het sterk; danazol kan leverbelasting verhogen en gecombineerd met alcohol het risico op hepatotoxiciteit vergroten.
- De meest voorkomende bijwerking is gewichtstoename (vaak ook androgeensymptomen zoals acne, verhoogde haargroei en mogelijk stemverdieping; daarnaast menstruatiestoornissen en vermoeidheid).
- Wilt u danazol proberen zonder recept?
Top producten
Basisinformatie over Danazol
- INN (Internationaal Niet-Eigendomsnaam): Danazol (ook wel Danazolum in sommige registratiedocumenten)
- Merknamen beschikbaar in Nederland: Cyclomen
- ATC Code: G03XA01
- Vormen & doseringen: Capsules (50 mg, 100 mg, 200 mg)
- Fabrikanten in Nederland: Teva, Mylan
- Registratiestatus in Nederland: Receptplichtig (Rx)
- OTC / Rx classificatie: Receptplichtig
Kritische Waarschuwingen & Beperkingen
Bij het voorschrijven van danazol is de prioriteit altijd de veiligheid en bescherming van de patiënt. Dit medicijn is een contra‑indicatie tijdens zwangerschap en lactatie vanwege de kans op virilisatie en teratogeniciteit. Dit geldt met name voor kwetsbare groepen zoals zwangere vrouwen. Ouderen en patiënten met ernstige lever- of nierfunctiestoornissen lopen een verhoogd risico op accumulatie en toxische effecten. Daarom wordt de behandeling doorgaans niet aanbevolen, of alleen onder strikte monitoring.
Volgens de NHG‑richtlijnen dient de huisarts de medicatiehistorie, cardiovasculair risico en trombose-anamnese zorgvuldig te beoordelen. Daarnaast is overleg met een gynaecoloog of MDL-arts essentieel om de veiligheid van de behandeling te waarborgen. Bij verdachte bijwerkingen met betrekking tot danazol, is het belangrijk om de meldingen via Lareb te doen en gebruik te maken van de eenvoudige ADR-meldingsroutes die te vinden zijn op apotheek.nl/CBG.
Voor een veilige pre-beoordeling kan een checklist gebruikt worden, waaronder: zwangerschapstest, leverfunctietesten, bloeddrukmetingen, lipiden en glucosecontrole. Het wordt aangeraden om schriftelijke informed consent te verkrijgen. Periodieke laboratoriumcontroles zijn noodzakelijk: in de eerste drie maanden elke 1-3 maanden, daarna elke 3-6 maanden. Danazol is receptplichtig binnen de EU en Nederland.
| Absolute Contra-indicaties | Relatieve Contra-indicaties |
|---|---|
| Zwangerschap | Milde lever- of nierfunctiestoornissen |
| Thrombo-embolie geschiedenis | Diabetes mellitus |
| Ernstige leverfalen | Hypertensie |
| Porfyrie | Epilepsie |
Bij het gebruik van danazol is het cruciaal om onmiddellijk te stoppen bij tekenen van trombo-embolie, ernstige leverpijnen, psychose of een positieve zwangerschapstest. Voor locale richtlijnen en gebruik, is het aan te raden om te verwijzen naar de CBG/EMA en NHG.
Interactie met Activiteiten (Autorijden, Alcohol)
Danazol kan bijwerkingen van het centraal zenuwstelsel (CNS) veroorzaken, zoals duizeligheid, vermoeidheid of nervositeit. Deze bijwerkingen kunnen het vermogen om voertuigen te besturen en machines te bedienen beïnvloeden. Het advies van de NHG en apotheken is om patiënten per individu te beoordelen. Bij de start van de behandeling of bij een dosisverhoging, is het raadzaam om niet te rijden tot de effecten bekend zijn.
Bovendien kan alcohol de leverbelasting verhogen en leiden tot gastro-intestinale klachten. Daarom is het verstandig om alcoholgebruik te beperken of zelfs geheelonthouding te adviseren bij gelijktijdig gebruik van danazol. Hieronder een snelle lijst met gedragsregels:
- Rijden: Vermijd dit indien mogelijk, vooral aan het begin van de behandeling.
- Machinegebruik: Wees voorzichtig bij bediening hiervan.
- Alcohol: Beperk gebruik bij gelijktijdig gebruik van danazol.
- Sporten: Ga voorzichtig om bij inspanning, vooral voor patiënten met een verhoogd risico op beroertes of trombose.
Bij twijfel is het altijd verstandig om de bijsluiter op apotheek.nl te raadplegen of contact op te nemen met de huisarts of specialist. Bijwerkingen kunnen ook gemeld worden aan Lareb, en updates met betrekking tot de veiligheid zijn beschikbaar via CBG.
Q&A — “Mag Ik Autorijden Na Inname?”
Het korte antwoord is: niet zeker. Het is mogelijk dat het rijgedrag beïnvloed wordt door de inname van danazol. Het advies is om autorijden of het bedienen van machines te vermijden totdat u precies weet hoe het middel u beïnvloedt. Mocht u duizeligheid, vermoeidheid, wazig zien of stemmingsveranderingen ervaren, stop dan met rijden en neem contact op met uw huisarts of apotheek.
Voor patiënten die langdurige therapieën ondergaan, is een herbeoordeling binnen enkele weken aan te raden. Zorg ervoor dat dit documentatie in het medisch dossier bevat. Het is belangrijk om te vermelden dat de verantwoordelijkheid voor de rijgeschiktheid bij de patiënt ligt; beroepschauffeurs dienen extra voorzichtig te zijn en mogelijk medisch advies in te winnen.
Gebruik een korte checklist bij de start van de behandeling, met symptomen, startdatum, dosis en contactgegevens van de huisarts. Dit vergemakkelijkt de communicatie en zorgt voor betere opvolging in de behandeling.
Doseringsgids
Standaardregimes (volgens NHG‑richtlijnen)
Bij het gebruik van danazol voor endometriose ligt de dosering doorgaans tussen de 200 en 800 mg per dag, verdeeld in gedeelde doses. Veel behandelingen beginnen met 400 tot 800 mg per dag, waarna de dosis kan worden verlaagd naar de laagst effectieve dosis bij een positieve respons. Voor fibrocystische borstaandoeningen ligt de dosering tussen de 100 en 400 mg per dag, en dit is meestal kortdurend. Voor patiënten met erfelijk angio-oedeem wordt 200 tot 600 mg per dag individueel gedoseerd.
In Nederland is het belangrijk dat de doseringen worden afgestemd tussen de huisarts en specialisten zoals gynaecologen of MDL-specialisten. De NHG (Nederlands Huisartsen Genootschap) biedt richtlijnen voor diagnostiek en wanneer een verwijzing noodzakelijk is.
| Indicatie | Startdosis | Onderhoudsdosis | Aangeraden monitoring |
|---|---|---|---|
| Endometriose | 400-800 mg/dag | 200-800 mg/dag | Labtesten, leverenzymen, lipiden |
| Fibrocystische borstaandoeningen | 100-400 mg/dag | Kortdurend | Labtesten |
| Erfelijk angio-oedeem | 200-600 mg/dag | Individueel gedoseerd | Labtesten |
Checklist bij start van de behandeling:
- Zwangerschapstest
- CV-risico
- Baseline labs
Het is belangrijk om te waarschuwen dat het gebruik van danazol bij kinderen niet wordt aanbevolen. Bij ouderen is het verstandig om met een lagere initiële dosering te starten. Dosisaanpassingen bij lever- of nierfunctiestoornissen zijn cruciaal, evenals het naleven van absolute contra-indicaties.
Aanpassingen bij comorbiditeiten
Patiënten met aandoeningen zoals diabetes, hypertensie, migraine, epilepsie of cardiovasculaire ziekte hebben een verhoogd risico op bijwerkingen en complicaties. Het kan zinvol zijn om te overwegen om met een lagere startdosis te beginnen en frequentere follow-ups te plannen. Bij milde tot matige lever- of nierbeschadiging is strikte monitoring noodzakelijk. Voor ernstige lever- of nierinsufficiëntie is danazol gecontraïndiceerd.
Bij aanvang van de behandeling is het van belang om een trombose-anamnese en lipidenprofiel te verkrijgen. Voor patiënten met diabetes is regelmatige controle van glucose en lipiden belangrijk. Gebruik hiervoor een checklist voor dosisaanpassing en overleg bij twijfel met apotheek en specialisten.
| Comorbiditeit | Aanbevolen actie |
|---|---|
| Diabetes mellitus | Controleer glucose en lipiden vaker |
| Hypertensie | Monitor regelmatig bloeddruk |
| Leverinsufficiëntie | Overweeg alternatieve medicatie |
Tijdens het gebruik van danazol is het cruciaal om mogelijke interacties met andere medicatie, zoals hormonen en anticoagulantia, te bespreken. Raadpleeg de apotheek voor een medicatiereview en pas bij ouderen de initiële dosering aan, met aandacht voor farmacokinetiek. Documenteer beslissingen in het dossier volgens NHG-aanpak.
Q&A — “Wat te doen bij een vergeten dosis?”
Een gemiste dosis kan het beste zo snel mogelijk worden ingenomen, tenzij het bijna tijd is voor de volgende dosis. Dubbel doseren wordt sterk afgeraden. Bij twijfel is het aan te raden om contact op te nemen met de apotheek of huisarts.
Houd een medicatie-checklist of alarm op de telefoon om vergeten doses bij te houden. Voor patiënten met een tweemaandelijks tot dagelijks schema is het verstandig om gemiste doses te documenteren en bij meerdere gemiste doses dit te rapporteren aan de behandelend arts voor bespreking van een heropstartprotocol. Apotheken kunnen korte instructiekaarten verstrekken bij uitgifte, en bij ziekenhuisvervangende zorg of DBC is het belangrijk om melding te maken van therapieonregelmatigheid.
Interactietabel
Voeding en dranken
Voedingsinteracties kunnen niet worden genegeerd; alcohol verhoogt het risico van hepatotoxiciteit en moet tot een minimum worden beperkt. Er zijn geen specifieke voedingsbeperkingen zoals bij grapefruit, maar vetrijke maaltijden kunnen de opname beïnvloeden. Het beste advies is om danazol met voedsel in te nemen en te zorgen voor consistente maaltijden.
Voor patiënten met een alcoholgebruikstoornis of hoge transaminasen is het beter om danazol te vermijden. Dit is speciale aandacht voor multimedicatietherapie, bijvoorbeeld bij endometriose met NSAID’s. Overleg met de apotheek is dus essentieel.
| Voedingsmiddel/Drank | Effect | Aanbeveling |
|---|---|---|
| Alcohol | Verhoogt hepatotoxiciteit | Minimaliseer gebruik |
| Vetrijk voedsel | Kan opname beïnvloeden | Inname met voedsel aanbevolen |
Veelvoorkomende geneesmiddelinteracties
Danazol heeft interacties met CYP-enzymen, wat de effecten van anticoagulantia, statines, anticonceptiva en antiepileptica kan wijzigen. Een belangrijke aandachtspunt is het verhoogde risico op trombose in combinatie met oestrogene middelen. Nauwkeurige INR-monitoring is vereist bij de combinatie met warfarine-achtige middelen.
Gebruik een apotheekreview voor medicatiebeoordeling en maak een simpele interactietabel waarin medicijnklassen, risico’s en aanbevolen acties worden vastgelegd, zoals monitoring, dosisaanpassing of alternatieven. Adviseer patiënten om apotheek.nl en specialisten te raadplegen voor complexe combinaties. Volgens de NHG en ZN-richtlijnen moeten huisartsen en apothekers samenwerken voor geneesmiddelbewaking, en meld verdachte interacties aan Lareb/CBG.
Gebruikerservaringen & Trends
Casussen op Thuisarts.nl
Op Thuisarts.nl en patiëntenfora zijn de ervaringen met danazol gemengd. Sommige gebruikers rapporteren een snelle vermindering van pijn bij endometriose, terwijl anderen problemen ervaren met androgenieke bijwerkingen, zoals:
- Acne
- Hirsutisme
- Stemverdieping
- Stemmingswisselingen
Deze casuïstiek is anekdotisch en moet voorzichtig worden geïnterpreteerd. De richtlijnen van het NHG en specialistische literatuur hebben meer gewicht in de dagelijkse praktijk. In Nederland fungeert de huisarts als eerste aanspreekpunt voor bijwerkingen en doorverwijst naar de gynaecoloog bij aanhoudende klachten. Voor een overzicht van de ervaringen:
- Positieve ervaringen: Snelle pijnverlichting, betere menstruatie-regulatie.
- Negatieve ervaringen: Androgenieke bijwerkingen, stemmingswisselingen, menstruatiestoornissen.
Het is raadzaam om Lareb te raadplegen en meldingen te doen via de apotheek of het Lareb-portaal voor farmacovigilantie.
Feedback van de Consumentenbond
De Consumentenbond en vergelijkbare organisaties onderstrepen het belang van heldere informatie over danazol. Belangrijke aandachtspunten zijn:
- Duidelijkheid over vergoeding via basisverzekering of aanvullende polis.
- Beschikbaarheid van het medicijn in lokale apotheken.
- Nauwkeurige bijsluiters en online informatie via apotheek.nl.
Er is ook een oproep tot betere informatie over de lange termijn effecten en de monitoringplicht. Patiënten kunnen best een checklist meenemen voor vragen aan apotheek of huisarts:
- Wat zijn de kosten?
- Welke bijwerkingen moet ik verwachten?
- Zijn er vervangende opties beschikbaar?
Het is raadzaam om actuele updates van het CBG en EMA te controleren bij het maken van beslissingen over gratificaties.
Toegang & Aankoopmogelijkheden
Apotheek.nl en lokale apotheken
Danazol is in Nederland alleen op recept verkrijgbaar. Patiënten vragen het aan via hun huisarts of specialist, waarna het medicijn wordt verstrekt bij de apotheek. Apotheek.nl biedt bijsluiter, informatie over vergoedingen en meldingsroutes aan. Lokale apotheken voeren medicatiebeoordelingen uit en controleren op interacties en contra-indicaties. Ze kunnen ook informatie geven over:
- Voorraad
- Alternatieve merken (zoals Cyclomen) en generieke opties
- Importrestricties
Flowchart van recept tot uitgifte: van het voorschrijven van het medicijn tot de medicatiecheck in de apotheek. Dit omvat belangrijke controlepunten, zoals het uitvoeren van een zwangerschapstest en labonderzoek indien nodig.
Bij voorraadproblemen kunnen apothekers overleggen met voorschrijvers en distributiebedrijven indien vervangende middelen nodig zijn. Controleer altijd de Zorgverzekeringswet voor vergoedingen via basisverzekering of aanvullende polis.
OTC- versus receptplichtige regels
Danazol is een receptplichtig medicijn; er zijn geen OTC-opties beschikbaar. In Nederland is het niet mogelijk om danazol in drogisterijen à la Kruidvat aan te schaffen. Voor online aankopen moet men waakzaam zijn voor illegale bronnen en vervalste medicijnen.
Het is belangrijk om alleen te kopen via erkende apotheken, zoals apotheek.nl, of buitenlandse apotheken met een geldige EMVO/CBG-vermelding. Bespreek met de huisarts en apotheker voordat er medicatie vanuit een EU-apotheek wordt geïmporteerd. Houd rekening met juridische risico’s en medicatieveiligheid; meld verdachte aanbieders bij IGJ of CBG.
Werkingsmechanisme & Farmacologie
Eenvoudige uitleg
Danazol is een synthetisch steroid met een antigonadotroop effect. Het remt oestrogene activiteit door gonadotrope hormonen te onderdrukken en heeft gedeeltelijke androgene eigenschappen. Dit resulteert in een vermindering van oestrogeenafhankelijke weefsels zoals endometrium en cystiserende borstweefsels.
De ATC-code is G03XA01, en danazol valt onder "andere geslachtshormonen en modulatoren van het genitaalstelsel". De farmacokinetiek betreft orale capsules van 50-200 mg, waarbij een cruciale rol is weggelegd voor de leverfunctie bij eliminatie.
De effectiviteit van danazol bij endometriose en erfelijk angio-oedeem ondersteunt de indicaties, echter, het risico-profiel beperkt het gebruik.
Klinische termen
Bepaalde termen zijn essentieel voor zowel patiënten als clinici. Het is van belang om deze in eenvoudig Nederlands uit te leggen tijdens apotheekconsulten. Belangrijke termen zijn onder andere:
- Antigonadotroop
- Androgeniek
- Amenorroe
- Virilisatie
- Hepatotoxisch
- Profylaxe bij erfelijk angio-oedeem
Geef een tabel weer die deze termen koppelt aan symptomen en monitoring. Dit kan bijvoorbeeld zijn: virilisatie → hirsutisme, stemverandering → stop overwegen. Vermeld ook relevante biomarkers: leverenzymen, lipiden, glucose en hematologie. Voor de definitie is E-E-A-T belangrijk: deze moeten aansluiten bij NHG en farmacologische literatuur.
| Stad | Regio | Levertijd |
|---|---|---|
| Amsterdam | Noord-Holland | 5-7 dagen |
| Rotterdam | Zuid-Holland | 5-7 dagen |
| Den Haag | Zuid-Holland | 5-7 dagen |
| Utrecht | Utrecht | 5-7 dagen |
| Eindhoven | Noord-Brabant | 5-7 dagen |
| Tilburg | Noord-Brabant | 5-9 dagen |
| Groningen | Groningen | 5-9 dagen |
| Amsterdam | Drenthe | 5-9 dagen |
| Haarlem | Noord-Holland | 5-7 dagen |
| Arnhem | Gelderland | 5-9 dagen |
| Leiden | Zuid-Holland | 5-9 dagen |
| Den Bosch | Noord-Brabant | 5-9 dagen |
| Maastricht | Limburg | 5-9 dagen |
| Zwolle | Overijssel | 5-9 dagen |
Klantbeoordelingen
Ik koos voor Cyclomen (danazol) omdat het goed beschikbaar was en merkbaar hielp binnen een paar weken. De site vermeldde juist dat het normaal Rx-only is, maar het bestellen zonder recept was eenvoudig en de blister zat goed beschermd. Bij mij trade wat stemmingsverandering op, niets ernstigs maar het viel op.
Als terugkerende patiënt voor angio-oedeem bestel ik meestal 100 of 200 mg capsules; de levering is altijd snel en de instructies over opslag (15–25°C) waren duidelijk. Ik kreeg lichte misselijkheid de eerste dagen maar dat trok weg. Handig dat er verschillende sterktes bestaan en dat de verpakking discreet is.